Türkiye'de 2017 yılında tespit edilen kahverengi kokarca, geniş bir alana yayıldı. Doğal düşmanının bulunmaması ve coğrafi koşulların uygunluğu nedeniyle hızla çoğalan zararlı, bugün tarımsal üretim açısından ciddi bir tehdit haline geldi. 300'ün üzerinde bitkiyle beslenebilen kahverengi kokarca, özellikle fındık başta olmak üzere birçok üründe verim ve kalite kaybına yol açıyor. Sokucu-emici ağız yapısı sayesinde bitkilerin öz suyunu emerek hem bitkiye hem de tohuma zarar veriyor. Zararlıya karşı farklı mücadele yöntemleri uygulanıyor. Kimyasal mücadele ile birlikte biyoteknik yöntemlerde feromon tuzakları kullanılarak böcekler belirli alanlarda toplanıp imha ediliyor. Biyolojik mücadelede ise 'samuray arısı' olarak bilinen tür öne çıkıyor. Bu arı, yumurtasını kokarcanın yumurtasına bırakarak zararlının çoğalmasını engelliyor.

Tüm bunların yanında böcekle mücadelede yeni yöntemler de geliştiriliyor. Karadeniz Teknik Üniversitesi (KTÜ) Fen Fakültesi Biyoloji Bölümü tarafından yapılan çalışma ile kahverengi kokarcayı enfekte ederek öldüren mikroorganizmalar üzerinde çalışmalar yürütülüyor. Özellikle mantar türleri, böceğin üzerine temas ederek enfeksiyon oluşturma özelliğiyle dikkat çekiyor. Laboratuvar ortamında yapılan çalışmalarda bazı mantar türlerinin kahverengi kokarca üzerinde yüksek etkili olduğu tespit edildi.

Bu kapsamda, etkili bulunan mantar türlerinden yerli bir biyolojik ilaç geliştirilmesi hedefleniyor. İlacın doğadaki etkinliği ve hedef dışı canlılar üzerindeki etkileri test edildikten sonra üretim ve kullanım sürecine geçilmesi planlanıyor.

'Samuray arısı ile yapılan uygulamaların etkili bir sonuç verip vermediğini göremiyoruz'

Yapılan çalışmalarla ilgili bilgiler veren KTÜ Fen Fakültesi Biyoloji Bölümü Öğretim Üyesi Prof. Dr. İsmail Demir, 'Maalesef tarımsal açıdan ciddi bir saldırı ile karşı karşıyayız. Kahverengi kokarca 2017 yılında ülkemizde tespit etti. Trakya ve Batum bölgelerinden ülkemize giriş yaptı. Geldiğinde onun bu doğada bir düşmanı yoktu. Dolayısıyla meydan tamamen ona kaldı. Coğrafyamızda böceğin yaşaması için çok uyumlu. Yaklaşık 300'ün üzerinde bitki ile besleniyor. Bu böcek birkaç yıl olmasına rağmen çok ciddi yüksek popülasyona ulaştı. Değişik yöntemlerle zararlı ile mücadele etmek mümkün. Bunlardan bir tanesi kimyasal mücadele. Biyoteknik mücadelede çeşitli çekici kokular kullanılıyor. Feromon tuzakları ile böcekler bir araya toplanarak imha edilir. Bu yöntemler bazen tek başına uygulanabilir olduğu gibi bazen birlikte uygulanması gerekir. En etkili uygulama yöntemi bunlardır. Biyolojik mücadelede ise samuray arısı olarak bilinen arıcığın bu böceğin mücadelesinden kullanılmasıdır. Samuray arısı kendi yumurtasını gidip kokarcanın yumurtasının içerisine bırakıyor. Böylelikle kokarcanın değil samuray arısının yumurtaları çıkıyor. Maalesef böcek çok yoğun bir popülasyona sahip. Biyolojik mücadele noktasında özellikle samuray arısı ile yapılan uygulamaların etkili bir sonuç verip vermediğini göremiyoruz' dedi.

'Öldürme etkisi yüksek iki mantardan yerli bir ilaç geliştirmeye hedefliyoruz'

İki tür mantarın kahverengi kokarca üzerinde etkisini tespit ettiklerini belirten Demir, 'Başka mücadele yöntemlerini de devreye almak gerekir. KTÜ Fen Fakültesi Biyoloji Bölümü olarak böcekleri öldüren mikroplar üzerinde çalışıyoruz. İnsanları ve hayvanları öldüren mikroplar varsa böcekleri öldüren mikroplar, bakteriler ve virüsler var. Böceklerle mücadele yöntemini belirlerken böceğin biyolojisi de önemli oluyor. Kahverengi kokarca sokucu emici ağız yapısına sahip. Isırarak beslenmiyor, hortumunu ile sokarak bitkinin öz suyunu veya fındığın içerisindeki yumuşak suyu emiyor. Böylelikle hem bitkiye hem tohumuna zarar veriyor. Sokucu, emici ağız yapısına sahip olduğu için hangi mikropları değerlendirelim noktasında değerlendirme yapıyoruz. Bu durumda mantarlar öne çıkıyor. Mantarların böcekler tarafından yenmesine gerek yok. Mantar sporları böceğin üzerine düşer orada çimlenmeye başlar. Dolayısıyla böcek üzerinde enfeksiyonunu başlatır. Coğrafyamız mantarlar ve böcek için uygun. Biz bunları buluşturalım diye yola çıktık. Öldürücü mantarlarımızla böceği kontrol etmek için harekete geçtik. Elimizdeki 20 mantarla laboratuvar ortamında çalışmaya başladık. Yaptığımız denemelerde özellikle iki tane türün böceğin üzerinde çok etkili olduğunu gördük. Bundan sonra öldürücü etkisini yüksek o iki mantardan yerli bir ilaç geliştirmeye hedefliyoruz. Laboratuvarda etkili olan ilaç doğada etkili olacak mı buna bakacağız. Etkili olacağını düşünüyoruz. Sonrasında bu ilacın yan etki denemesini yapacağız. Bu ilacın hedef dışı organizmalar üzerinde etkili olmasını istemiyoruz. Bunu belirleyeceğiz. Herhangi bir sıkıntı olmaması halinde bu ilacı ilgilenen bir firma ile birlikte ticarileşme noktasında yol yürüyeceğiz. Sonrasında çiftçilerimizin kullanıma sunulacak' şeklinde konuştu.

'Maalesef saldırısı ve popülasyon yoğunluğu çok yüksek'

Kahverengi kokarca popülasyonun ilerleme ve yayılma aşamasında olduğuna dikkat çeken Demir, 'Maalesef saldırısı ve popülasyon yoğunluğu çok yüksek. Özellikle geçen yıl sahadan 8-9 bin böcek topladım. Bazı yerlerde dengelenmiş olabilir ama yeni alanlara hızlı yayılmakta. Yeni alanlar böcek için beslenme ve iklim koşullarının yeniliği demek. Böcek şuan sahip kesiminde bu bizim için bir avantaj. Ama baktığımızda böceğin yüksek rakımlara çıktığını görüyoruz. Risk yüksek. Popülasyon henüz durulma aşamasında değil halen ilerleme ve yayılma aşamasındadır. Ciddi bir durum var. Halk ile birlikte eş zamanlı uygulamalar yapmamız gerekiyor' ifadelerini kullandı.

Hayri Gür Spor Salonu'nda oynanan karşılaşmanın ilk periyodunu 23-19 önde tamamlayan Trabzonspor, ikinci periyotta 18 sayı üreterek devreyi 41-32 önde kapattı. Son periyoda 61-46 önde giren bordo-mavili ekip, son periyotta da 18 sayı üretti ve parkeden 79-69'luk skorla galip ayrıldı.

Trabzonspor, Süper Lig'de deplasmanda oynayacağı Konyaspor karşılaşmasının hazırlıklarını tamamladı. Teknik Direktör Fatih Tekke, yönetiminde taktik ağırlıklı geçen antrenmanla hazırlıklarını tamamlayan Karadeniz ekibinde takım kaptanı Stefan Savic'ten gelen sakatlık haberi moralleri bozdu.

Trabzonspor Sağlık Kurulu Başkanı Ahmet Beşir, tecrübeli savunma oyuncusunun sakatlığıyla ilgili yaptığı açıklamada şu ifadelere yer verdi:

'Samsunspor maçında sol bacağının alt kısmında ağrı hisseden Stefan Savic'in yapılan muayene ve görüntülemeleri sonucunda, sol alt bacak iç kısmında kısmi kas yaralanmasına bağlı kanama ve ödem tespit edildi. Oyuncunun tedavisine sağlık ekibi tarafından başlanmıştır.'

Savic, Batagov ve Okay Yokuşlu kafilede yer almıyor

Trabzonspor, deplasmanda oynayacağı Konyaspor karşılaşması için Konya'ya 19 kişilik maç kafilesi ile gitti. Sakatlıkları bulunan ve tedavileri süren Savic, Batagov ve Okay Yokuşlu yer almadı.

Bordo-mavililerin 19 kişilik maç kafilesinde şu isimler yer aldı:

'Andre Onana, Onuralp Çevikkan, Ahmet Doğan Yıldırım, Chibuike Nwaiwu, Wagner Pina, Mustafa Eskihellaç, Mathias Lovik, Benjamin Bouchouari, Tim Jabol Folcarelli, Christ Inao Oulai, Salih Malkoçoğlu, Ozan Tufan, Ernest Muçi, Onuralp Çakıroğlu, Anthony Nwakaeme, Oleksandr Zubkov, Felipe Augusto, Umut Nayir, ve Paul Onuachu'

Trabzonspor, Mehmet Ali Yılmaz Tesisleri'nde gerçekleştirdiği son antrenmanın ardından hava yoluyla Konya'ya hareket etti.

Süper Lig'in 31. haftasında Konyaspor ile Trabzonspor arasında oynanacak olan zorlu karşılaşmada iki takımın verileri dikkat çekiyor. Bordo-mavililer, ligin ikinci yarısında deplasmanda oynadığı maçlarda mağlup olmazken, ev sahibi Konyaspor ise sahasında oynadığı son 9 maçta yenilmedi.

Trabzonspor deplasman sıralamasında ikinci sırada

Trabzonspor, bu sezon deplasmanda oynadığı maçlarda iç sahaya göre daha çok puan topladı. Bordo-mavililer, evinde 32 puan toplarken dış sahada ise 33 puanı hanesine yazdırdı. Karadeniz ekibi, deplasmanda oynadığı 15 maçta 10 galibiyet, 3 beraberlik ve 2 mağlubiyet aldı. Attığı 29 gole karşılık kalesinde 18 gol gördü. Fatih Tekke'nin öğrencileri 33 puanla dış sahada en fazla puan toplayan 2. takım konumunda yer alıyor.

Dış sahada ikinci yarı yenilmedi

Trabzonspor, Trendyol Süper Lig'in ikinci yarısında deplasmanda oynadığı maçları kaybetmedi. Bordo-mavililer, dış sahada son yenilgisini 22 Aralık 2025'de Gençlerbirliği ile oynadığı karşılaşmada 4-3'lik sonuçla almıştı. Karadeniz ekibi söz konusu maçın ardından deplasmanda oynadığı 7 maçta 5 galibiyet, 2 beraberlik aldı. Trabzonspor, bu süreçte Kocaeli, Samsun, Gaziantep, Kayseri ve Eyüpspor maçlarından 3 puanla döndü. Antalyaspor ve Alanyaspor deplasmanlarında ise beraberlik elde etti.

Konyaspor evinde duvar ördü

Konyaspor, sezon içinde yaşadığı dalgalı performansa rağmen iç sahada ortaya koyduğu dirençli görüntüyle dikkat çekiyor. Özellikle teknik direktör değişiminin ardından yakaladığı çıkış, yeşil-beyazlı ekibi sahasında daha zorlu bir rakibe dönüştürdü. Kasım ayından bu yana evinde kolay puan kaybetmeyen Konyaspor, iç sahada oynadığı son 9 lig maçında mağlubiyet yaşamadı. Son yenilgisini 2 Kasım 2025 tarihinde Samsunspor karşısında 3-1'lik skorla alan Konya temsilcisi, bu maçın ardından sahasında 3 galibiyet ve 6 beraberlik elde etti.

Konyaspor, bu sezon taraftarı önünde çıktığı 15 karşılaşmada 5 galibiyet, 6 beraberlik ve 4 mağlubiyet aldı. Yeşil-beyazlılar, rakip fileleri 19 kez havalandırırken kalesinde 15 gol gördü ve toplam 21 puan topladı.

Ziraat Türkiye Kupası çeyrek final karşılaşmasında Samsunspor'u penaltılar sonucu eleyerek yarı finale yükselen ve moral depolayan Trabzonspor, Trendyol Süper Lig'in 31. haftasında yarın saat 20.00'de deplasmanda Konyaspor ile karşı karşıya gelecek. Zirve ve Avrupa hattını yakından ilgilendiren haftada, iki takım Konya Büyükşehir Stadyumu'nda kozlarını paylaşacak.

Konyaspor'a karşı bileği bükülmedi

Fatih Tekke'nin çalıştırdığı takımlar, Konyaspor'a karşı oynadığı son 4 Süper Lig müsabakasında mağlubiyet yüzü görmedi. Bu süreçte 2 galibiyet ve 2 beraberlik elde eden Tekke'nin ekipleri, rakip fileleri 7 kez havalandırırken, kalesinde sadece 4 gol gördü.

Fatih Tekke, Trabzonspor ile sahasında Konyaspor'u 3-1 mağlup ederken, Corendon Alanyaspor ile 2-2, İstanbulspor ile ise 1-1 ve 1-0'lık skorlar aldı.

İlhan Palut'a karşı üstünlük

Fatih Tekke'nin dikkat çeken bir diğer başarısı ise meslektaşı İlhan Palut karşısındaki performansı oldu. İki teknik adamın bugüne kadar oynadığı 4 Süper Lig maçında da Tekke'nin yönetimindeki takımlar kazandı. İlhan Palut ise bu rekabette galibiyet sevinci yaşayamadı.

Bu süreçte Trabzonspor, Çaykur Rizespor'u 2-1 ve 2-0 mağlup ederken; Tekke'nin bir dönem çalıştırdığı Alanyaspor da Palut yönetimindeki Çaykur Rizespor'u 1-0 ve 2-1'lik skorlarla geçti. Söz konusu karşılaşmalarda Fatih Tekke'nin takımları 7 gol kaydederken, İlhan Palut'un ekipleri 2 gol attı.

Fatih Tekke'nin hem rakip takım bazında hem de teknik adam rekabetinde önemli bir avantajı bulunuyor. Özellikle oyun planındaki disiplin, geçiş hücumlarındaki etkinlik ve maç içindeki hamle gücü, Tekke'nin bu başarılarında belirleyici rol oynuyor.

Süper Lig'de her puanın kritik önem taşıdığı dönemde, bu veriler Trabzonspor adına teknik anlamda güven veriyor.

Halil Umut Meler düdük çalacak

Konyaspor ile Trabzonspor arasında oynanacak mücadeleyi Halil Umut Meler yönetecek. Meler'in yardımcılıklarını Murat Tuğberk Curbay ve Osman Gökhan Bilir yapacak. Maçın dördüncü hakemi Yusuf Adnan Kendirciler olacak.

Trabzon, Rize, Artvin, Gümüşhane ve Giresun'un yüksek rakımlı yaylalarında son haftalarda artan ayı hareketliliği, hem yayla sakinlerini hem de sezon hazırlığı yapan vatandaşları tedirgin etti. Kış uykusundan uyanarak yerleşim alanlarına yönelen ayılar, kapı ve pencereleri kırarak evlere giriyor, içerideki gıda malzemelerini dağıtıyor, arı kovanlarına zarar veriyor. Bazı yaylalarda aynı gece birden fazla ev hedef alınıyor. Yayla sezonunun yaklaşmasıyla birlikte hazırlık yapmak isteyen vatandaşlar, karşılaştıkları manzara karşısında şaşkınlık yaşıyor. Parçalanmış kapılar, dağıtılmış erzaklar ve zarar görmüş eşyalarını gören vatandaşlar, yetkililerden önlem alınmasını talep ediyor.

Konuyla ilgili değerlendirmelerde bulunan Karadeniz Teknik Üniversitesi (KTÜ) Orman Fakültesi Yaban Hayatı Ekolojisi ve Yönetimi Bölümü Öğretim Üyesi Prof. Dr. Şağdan Başkaya, Doğu Karadeniz Bölgesi'nin yaylalarında son günlerde evlerdeki ayı saldırılarının arttığını söyledi. Başkaya, 'Ayılar evlere haddinden fazla girmeye başladı. Sosyal medyada da bu türden çokça paylaşımlar görüyoruz. Bunun en önemli sebebi ayı popülasyonunun artması. Artmanın yanında birde ayıların artık bu evlere girme olayını bir alışkanlık haline getirmeleridir. Bunu artık öğrendiler. Yayla evlerini kapatıp terk ederken yiyecek bırakmayın diyoruz. Koku çıkaracak herhangi bir şeyi yanınızda götürün evde bırakmayın. Mutfakta bulunan tabak, çatal bile ayı için bir kokudur. Ayılar evlerde yiyecek bulabileceğini öğrendi. Biz önlemlerimizi almalıyız. Yayla evlerinde yiyecek bırakmamalıyız' dedi.

'Avlanma işini yasal olarak yapmamız gerekiyor'

'Tarım ve Orman Bakanlığının ayılar konusunda bir yöntem değişikliğine gitmesi gerekiyor' diyen Başkaya, 'Ayılar bugün koruma altında olan hayvandır. Yasal olarak avına izin verilmiyor. Yasal olarak avına izin vermiyoruz ancak ülkede yaşayan herkes biliyor ki ayı kaçak olarak haddinden fazla avlanıyor. Ayının popülasyon sayımları yapılmalı bu envanter sayımlar sonucunda nerede ne kadar erkek, dişi ve yavrunun olduğunu bilmemiz gerekiyor. Buna göre avlanma işini yasal olarak yapmamız gerekiyor. Köylüler resmen gelip bölgemizde av yapılsın diye yetkililere yalvarır durumda dilekçeler veriyor. Bu dilekçeler sonucunda belli yerlerde bazı ayılar avlanıyor. Bu ayı saldırıları eskiden köylerde daha fazla yaşanıyordu. Eskiden kırsalda yaşayan insanlar ayıya karşı önlem alıyordu. Ayı sayısını azaltıyorlardı. Bugün ise köylerde yaşayan insanları çoğu evlerini yazlıkçı olarak kullanıyor' şeklinde konuştu.

'Kış boyunca yağlarına eriterek yaşadılar, o enerjiyi geri almak için etrafta yiyecek arayışına koyuluyorlar'

Erkek ayıların daha saldırgan olabildiğine dikkat çeken Başkaya, 'Ayıların çoğunluğu kış dinlenmesi yaptılar. Bazıları belki kış uykusu dediğimiz olayı hafif atlatır bazıları çok daha uzun süre yatar. Şubat ve Mart ayına kadar uyuyanlar oldu. Yüksek kesimlerdekiler Nisan ayına kadar uyudu. Artık onlarda uyandılar. Kış dinlenmesinden uyanan ayılar kış boyunca yağlarını eriterek yaşadılar. O enerjiyi geri almak için etrafta yiyecek arayışına koyuluyorlar. Haliyle aşırı bir beslenme istekleri oluşuyor. Ardından da çiftleşme dönemi yaşıyorlar. Bizi hem aç hem de ardında bir çiftleşme dönemi bekliyor. Erkek ayılar daha saldırgan olabiliyorlar. İnsanlarla karşılaşmaları artıyor çünkü yiyecek arayışındalar. Yayla evlerine akın ediyorlar. Bu dönemde uyanık olmalıyız tek başına arazide bulunmak sıkıntıdır. İşi gücü olan köylü vatandaşımız bile tek başına dolaşmamaya çalışsın. Çobanlarımıza da bu öneride bulunuyoruz' ifadelerini kullandı.

Trabzon'un Araklı ilçesinde kaybolan Oral Şengün'den (27) uzun süre haber alınamaması üzerine başlatılan arama çalışmalarında, emniyet birimlerince yapılan kamera incelemeleri ve teknik analizler sonucunda cep telefonu sinyalinin son olarak Konakönü mevkiinde tespit edildiği belirlenmişti. Bunun üzerine bölgede yürütülen çalışmalar genişletilerek sahil hattına kaydırılmış, aramalara jandarma, sahil güvenlik, AFAD ve dalgıç polis ekipleri ile drone destekli hava unsurları da katılmıştı.

Saha çalışmalarının sürdüğü süreçte Rize kıyılarında kayalıklar arasında bulunan ceset için yapılan incelemelerde kimlik tespiti netleşti. Adli tıp süreci ve resmi değerlendirmeler sonucunda bulunan kişinin Oral Şengün olduğu kesinleşti.

Şengün'ün kaybolduğu nokta ile cesedin bulunduğu kıyı şeridi arasında yaklaşık 85 kilometrelik mesafe olduğu öğrenilirken, olayla ilgili soruşturmanın sürdüğü bildirildi. Ölüm nedenine ilişkin kesin bulguların adli tıp raporuyla ortaya çıkması bekleniyor.

Edinilen bilgilere göre, emniyet birimleri tarafından yapılan incelemelerde Şengün'e ait son kamera görüntüleri detaylı şekilde analiz edildi. Teknik çalışmalar sonucunda cep telefonu sinyalinin en son Araklı'nın Konakönü mevkiinden alındığı tespit edildi.

Bölgede sürdürülen arama faaliyetleri kapsamında, olay yeri inceleme ekiplerince kayıp gence ait olduğu değerlendirilen bazı kişisel eşyalara ulaşıldı. Bu gelişmenin ardından çalışmalar sahil hattına kaydırıldı.

Sahil Güvenlik Komutanlığı, Jandarma, AFAD ve dalgıç polis ekipleri hem karada hem denizde arama çalışmalarını sürdürüyor. Çalışmalara drone destekli hava tarama ekipleri de katılıyor.

Türkiye'nin önemli inanç ve kültür turizmi merkezlerinden biri olan Sümela Manastırı çevresinde geçmiş yıllarda yaşanan kaya düşme ve yaralanma olaylarının ardından yürüyüş güzergahındaki risklerin azaltılmasına yönelik yeni bir çalışma başlatıldı. Trabzon Valiliği ile Karadeniz Teknik Üniversitesi Heyelan Uygulama Araştırma Merkezi iş birliğinde yürütülen projede, manastır çevresinde yıllar içinde yapılan kaya ıslahı ve restorasyon çalışmalarına rağmen özellikle 300-400 metrelik ulaşım yolunun risk analizi yapılacak.

Bölgede daha önce kapsamlı bir müdahale yapılmayan bu güzergahta, geçmişte yaşanan olayların yeniden gündeme gelmesi üzerine detaylı mühendislik incelemeleri başlatıldı. Çalışmalar kapsamında lidar uçuşları ile arazi taranacak, bitki örtüsü temizlenerek riskli kaya blokları tespit edilecek. Elde edilecek veriler doğrultusunda üç boyutlu modellemeler hazırlanacak, olası kaya düşmelerinde blokların hareket yönü, hızı ve enerjisi hesaplanacak. Bu analizlerin ardından bölgede uygulanacak kaya ıslah yöntemleri belirlenecek.

Prof. Dr. Hakan Ersoy: 'Önlem alınmayan yer ulaşım yoluydu'

Karadeniz Teknik Üniversitesi (KTÜ) Heyelan Uygulama Araştırma Merkezi Yönetim Kurulu Üyesi Prof. Dr. Hakan Ersoy, Sümela Manastırı çevresinde geçmiş yıllarda yaşanan kaya düşme olayları ve yaralanmaların ardından yürütülen risk azaltma çalışmalarına ilişkin değerlendirmelerde bulundu. Prof. Dr. Ersoy, manastır çevresinde uzun yıllardır kaya düşme vakalarının görüldüğünü, bu kapsamda son 10 yılda çeşitli önlem projelerinin hayata geçirildiğini belirtti. Özellikle yaklaşık 300-400 metrelik ulaşım yolunda yeterli çalışma yapılmadığını ifade eden Ersoy, 'Sümela Manastırı'nda bundan önceki yıllarda birkaç vaka yaşanmış. Bu vakalarda yaralanmalar olmuştu. Valiliğimizle birlikte Karadeniz Teknik Üniversitesi Heyelan Uygulama Araştırma Merkezi olarak olaya el attık. Yıllardan beri Sümela Manastırı'nda kaya düşme vakaları yaşanıyordu. 10 yıllık süreç içerisinde önlem projeleri alındı. Önlem alınmayan yer ulaşım yoluydu. Sümela manastırını tamamen risklerden arındırmaya çalıştık ama oradaki yaklaşık 300-400 metrelik ulaşım yolunda problemler olabiliyor. Bu çalışmalara üniversite olarak da el attık ve Valiliğimizle birlikte bir proje aşamasındayız. Restorasyon sürecinde kaya ıslahı da yapıldı. Türkiye'ye örnek olacak projeler orada yapıldı ama hiçbir problem olmadığı için ve geride kaldığı ulaşım güzergahında çalışmalar gerçekleştirilmedi. Aslında gözden kaçmış gibi de görünüyor. Geçtiğimiz yıllarda orada bir vaka yaşandı ve bu gündeme geldi. Çünkü burası dünyanın gözünün önünde olan bir bölge ve küçücük bir hataya mahal vermez' dedi.

'Lidar uçuşları yapacağız'

Yürüyüş yolunun yüksek riskli bir alan olmadığını belirten Ersoy, 'Yürüyüş yolu çok riskli bir bölge değil. Orada can kaybına neden olacak büyük bir risk beklemiyoruz. Lokal önlemlerle orası geçilebilir ama bizim amacımız oradan geçecek insanların başına küçücük bile bir şey gelmemesidir. Kamuoyunun sürekli takip ettiği bir alan olduğu için uluslararası arenaya da açık bir bölge. Dolayısıyla küçücük bir olaya bile mahal vermemesi açısından önemli. Çünkü biz kaya düşme projelerinin projelendirirken mühendislik açısından baktığımız kadar önemli olan insan mevcudiyetidir. Riskli bir bölge insan mevcudiyetinden farklı puan alır olmayınca farklı puan alır. Dolayısıyla bu anlamda Sümela Manastırı'nın olduğu bölge tamamıyla dünyayı açılan kapı olduğu için risk potansiyeli yüksek. Biz burada hataya mahal vermemeliyiz. Kaya ıslah projelerinde çelik ağ uygulamalardan biri ama bizim onu anlayabilmemiz için orada lidar uçuşları yapacağız. Bitki örtüsünü arındırarak riskli blokları tespit edeceğiz. Özellikle kaynak kaya niteliğindeki blokları tespit ettikten sonra üç boyutlu modeller var oradaki ölçümler neticesinde meydana gelebilecek blokların yolunu, enerjisini, hızını biz ortaya üç boyutlu olarak koyabiliyoruz. Bunlar belirlendikten sonra hangi ıslah çalışmalarının yapılması gerektiği tartışılmalı. Bizim analizlerden elde edeceğimiz sonuçlar bize neyi uygulamamız gerektiğini söyleyecek. Belki de oradaki mevcut duvarı 1 metre yukarıya yükseltmekle bile riski bertaraf edebiliriz. Öngörümüz var ama mühendislik anlamında sayısal konuşmalıyız' ifadelerini kullandı.

Edinilen bilgiye göre, bir gıda pazarlama şirketinde çalışan ve bekar olduğu öğrenilen Oral Şengün (27), 13 Nisan Pazartesi günü çıktığı evine bir daha geri dönmedi. Gencin ailesinin güvenlik güçlerine kayıp ihbarında bulunması üzerine arama çalışması başlatıldı. Yetkililer, Oral Şengün'ü gören ya da yerini bilen vatandaşların en yakın emniyet birimine bilgi vermelerini isterken, ailesinin endişeli bekleyişi sürüyor.

Öte yandan, gencin kaybolmadan önceki son görüntüleri ortaya çıktı. Görüntülerde gencin 13 Nisan günü öğleden sonra Araklı'da caddede yürüdüğü anlar kayda geçti.

Trabzonspor, Ziraat Türkiye Kupası çeyrek finalinde deplasmanda normal süresi golsüz sona eren maçta Samsunspor'u penaltılarla eleyerek adını yarı finale yazdırdı. Trendyol Süper Lig'de şampiyonluk yarışının içinde olan ve kupada da yoluna devam eden bordo-mavililer, oynadığı son 10 resmi karşılaşmada 7 galibiyet ve 3 beraberlik aldı.

Süper Lig'de hesaplar sürüyor

Trabzonspor, Süper Lig'de çıktığı son 8 maçta 6 galibiyet ve 2 beraberlik elde etti. Bordo-mavili ekip, sahasında 14 Şubat 2026'da Fenerbahçe'ye 3-2 mağlup olmasının ardından yenilgi yüzü görmedi. Gaziantep FK deplasmanında başlayan seri; Fatih Karagümrük, Kayserispor, Çaykur Rizespor, Eyüpspor ve Galatasaray galibiyetleriyle sürdü. Karadeniz temsilcisi, son iki haftada ise Alanyaspor ve Başakşehir ile berabere kaldı. Bu süreçte 4 puan kaybederek şampiyonluk yolunda yara alan Trabzonspor, yine de şampiyonluk umutlarını sürdürüyor.

Bu süreçte 14 gol atan Trabzonspor, kalesinde ise 6 gol gördü. Özellikle lider Galatasaray karşısında alınan 2-1'lik galibiyet, serinin en dikkat çeken sonuçlarından biri oldu.

İç sahada güçlü kimlik

Trabzonspor, bu 10 maçlık dönemde evinde oynadığı 4 Süper Lig karşılaşmasının 3'ünü kazandı, 1'inden ise beraberlikle ayrıldı. Karagümrük'ü 3-1, Çaykur Rizespor'u 1-0 ve Galatasaray'ı 2-1'lik skorlarla geçen bordo-mavililer, Başakşehir'le de 1-1 berabere kaldı.

İç sahada oynadığı fileleri 7 kez sarsan Trabzonspor, rakiplerin 3 golüne engel olamadı.

Deplasmanda kayıpsız seri

Trabzonspor, dış sahada da başarılı performansıyla dikkat çekti. Gaziantep FK, Kayserispor ve Eyüpspor deplasmanlarından galibiyetle dönen Karadeniz ekibi, ligde Alanyaspor ile berabere kalırken, kupada Samsunspor karşılaşmasında ise penaltılar sonucu turu geçen taraf oldu.

Karadeniz temsilcisi, bulduğu 11 gole karşılık, sadece 4 gole engel olamadı.

Ligde kritik hafta

Sezonun son bölümüne girilirken yakalanan 10 maçlık yenilmezlik serisi, Trabzonspor adına hem ligde hem kupada moral kaynağı oldu. Bordo-mavililer, özellikle zorlu fikstürde aldığı sonuçlarla takım kimliğini yeniden ortaya koyarken, teknik heyetin oyun planına da sahaya olumlu yansıdı. Süper Lig'de kalan son 4 haftada Trabzonspor'u kritik karşılaşmalar bekliyor. Bordo-mavililer, matematiksel olarak şampiyonluk iddiasını sürdürürken, Şampiyonlar Ligi'ne katılma hedefi doğrultusunda deplasmanda oynayacağı Konyaspor müsabakası büyük bir önem taşıyor. Galatasaray - Fenerbahçe derbisinden çıkacak sonuç ve bordo-mavililerin galibiyeti, Süper Lig'in zirvesindeki dengeleri yeniden değiştirebilir.

Trabzon'un Maçka ilçesinde yaşayan Fatma Karabiber'in kalp hastalığı hikayesi henüz bebeklik döneminde başladı. Doğduktan sadece 2 ay sonra kalbinde delik olduğu belirlenen Karabiber, 2006 yılında doğuştan gelen karıncıklar arası delik ve pulmoner damar darlığı (ventriküler septal defekt ve pulmoner stenoz) nedeniyle ilk açık kalp ameliyatını geçirdi. Uzun yıllar bu hastalıkla mücadele eden Karabiber, 2014 yılında ise aort kapak darlığı ve subaortik membran nedeniyle ikinci kez ameliyat masasına yattı. Yıllar sonra yeniden ortaya çıkan şikayetler, üçüncü ve en kritik sürecin habercisi oldu. Göğüs ağrısı ve nefes darlığı şikayetleriyle Medical Park Karadeniz Hastanesi'ne başvuran Karabiber'in yapılan tetkiklerinde aort damarının kök ve çıkan kısmında 55 milimetre çapında anevrizma tespit edildi. Hayati risk taşıyan bu durum üzerine üçüncü kez açık kalp ameliyatı kararı alındı. Gerçekleştirilen operasyonla genişleyen ve yırtılma riski bulunan aort damarının bozuk bölümü yapay damar ile değiştirildi. Ameliyat sonrası süreci iyi geçen Karabiber, operasyonun 8. gününde taburcu edilmeye hazırlanıyor.

Yaşadığı zorlu süreci anlatan Fatma Karabiber, 'Üçüncü ameliyatım çok şükür başarıyla geçti Tuncay Bey'in sayesinde, Allah razı olsun. İkinci ameliyatımı da ona olmuştum. Biraz zorlu bir ameliyat oldu ama yine başarılı bir ameliyat geçirdim. Ben çeşitli hastaneleri dolaştım bu süreçte fakat en güvendiğim doktorum Tuncay Bey'di. O yüzden yine ona gelerek kendimi teslim ettim. Allah razı olsun iyi bir ameliyat ile çok şükür hayattayım. Korkulu bir süreç geçirdim ama iyiyim çok şükür. Hastane ve personelleri ile her şey iyiydi' dedi.

'Hayat mücadelemi bırakmadım'

Kalp rahatsızlığı sürecinin bebeklik döneminde başladığını dile getiren Karabiber, 'Benim hastane serüvenim 2 aylıkken başladı. Doğduktan 2 ay sonra kalbimin delik olduğunu öğrenmişler. 13 yaşında ameliyat olabildim. Beklenmedik bir şekilde ikinci kez kapak ameliyatı oldum. İlk ameliyatımı İstanbul'da olmuştum. Üçüncü kez ameliyat kararı alınınca açıkçası korktum. Üçüncü kez aynı masaya yatmak korkulu bir durumdu. Allah'a şükür ben doktoruma güvendim. Doktorumun sayesinde başaracağız dedim. Doktorumla birlikte başardık. Çok şükür, onun da emeğine sağlık. Allah razı olsun. Hayat mücadelemi bırakmadım. Çok şükür taburcu olmak üzereyim. Taburcu olup hayatıma devam edeceğim. Çok şükür ailemi bırakmadım. En çok annemi yalnız bırakmaktan korkuyordum. Şimdi hayata daha sıkı sarılacağım. Kendime daha iyi bakacağım. Tedavilerimi ve kontrollerimi aksatmayacağım. Bir daha ameliyat masasına yatmamak için elimden geleni yapacağım' şeklinde konuştu.

'Üçüncü kere açık kalp ameliyatı nadir bir durumdur'

Üçüncü kez gerçekleştirilen açık kalp ameliyatlarının son derece riskli olduğuna dikkat çeken Medical Park Karadeniz Hastanesi Kalp ve Damar Cerrahisi Uzmanı Dr. Öğretim Üyesi Tuncay Erden, 'Hastamız nefes darlığı ve göğüs ağrısı şikayetiyle geldi. Daha önce 13 yaşındayken kalbinde delik artı akciğere giden damarda darlık vardı. Ondan dolayı ameliyat olmuştu. O ameliyattan yaklaşık yedi yıl sonra aort kapağında darlık ve aort damarının hemen altında doğuştan bir zar vardı. İkinci ameliyatında onu yapmıştık. İkinci kere açık kalp ameliyatı, ilk ameliyata göre 3-4 kat risklidir. Çünkü yapışıklar fazla oluyor, yırtılmalar ve kanamalar olabiliyor. Aradan 13 yıl geçtikten sonra bu sefer farklı bir hastalıkla karşımıza çıktı. Son yıllarda hasta tansiyon kontrollerini düzgün yaptırmadığı için aorttaki basınç artışına bağlı aort damarında aşırı genişleme ve neredeyse yırtılacak konuma gelmişti. Aort damarı 55 mm çapa ulaşmıştı. Aort damarını kapağın hemen üzerinden hem kök hem çıkan kısım hem de arküst dediğimiz beynine giden damarların olduğu bölgelere kadar değiştirmemiz gerekiyordu. Üçüncü kere kalp ameliyatları nadirdir. Bu benim üçüncü kere bu ameliyatı yapışım. Daha yeni yeni üçüncü kere kalp ameliyatlarına aşina olmaya başlıyoruz. Bu üçüncü hastamız, üçüncü hastamızın da ameliyatını başarılı bir şekilde yaptık. Tabii biz de korktuk ama gerekli bütün önlemleri aldık. Ameliyattan sonra hastamız bugün yedinci gününde. Gayet iyi, herhangi bir sorunla karşılaşmadık. Şifa ile taburcu etmeyi planlıyoruz' diye konuştu.

'Yırtılma riski başlamıştı, zamanında müdahale ettik'

Dr. Öğr. Üyesi Erden, sürecin oldukça riskli olduğunu ancak zamanında müdahale sayesinde başarılı sonuç elde edildiğini söyledi. Erden, 'Aort damarı genişlemişti. Yırtılma ihtimali vardı, o yüzden ameliyat edecektik. Ama içeriden gördüğümüz kadarıyla bazı noktalardan yırtılma emareleri başlamıştı. Belki birkaç gün, birkaç hafta içerisinde yırtılacaktı. O zaman ameliyatın riski çok daha artacaktı. Burada tecrübe önem arz ediyor. Ekip çalışması ve bölümler arası uyum sayesinde başarılı olduk. Zorlu ameliyatlara alışığız ama bir sonraki hastada yine yeni bir adrenalin ve heyecan yaşıyoruz. Hastalarımızı sağlığına kavuşturmak istiyoruz. Fatma Hanım daha önceki hayatına geri dönecek. Ama bu sefer kontrollerini aksatmayacak. Tansiyonlarına daha dikkat edecek. Kan sulandırıcı ilaç kullanacak. Onların kontrollerini aksatmayacak' ifadelerini kullandı.

Umut dolu notalar

Medical Park Karadeniz Hastanesi'nin tüp bebek tedavisiyle dünyaya gelen çocukların oluşturduğu koro, sahnede sergiledikleri performansla hem ailelerine hem de davetlilere büyük gurur yaşattı.

'Bilimin ve Sevginin Eseri'

Etkinliğin açılış konuşmasında, Op. Dr. Hasan Tahsin Sanisoğlu ve Dr. Öğr. Üyesi Ufuk Yılmaz tarafından çocukların her birinin büyük bir mücadelenin meyvesi olduğu vurgulanarak, 'Bugün burada, 23 Nisan Ulusal Egemenlik ve Çocuk Bayramı'nın coşkusunu, çok özel bir anlamla birlikte yaşıyoruz. Çünkü karşımızda, her biri ayrı bir umut, ayrı bir mücadele ve büyük bir sevginin eseri olan çocuk korosu var. Bu güzel çocuklar, tüp bebek tedavisiyle dünyaya gelmiş; sabrın, inancın ve bilimin bir araya gelerek yazdığı en anlamlı hikayelerin kahramanlarıdır. Her biri, ailelerinin kalplerinde büyüttüğü bir hayalin gerçeğe dönüşmüş halidir. Onların varlığı, sevginin ne kadar güçlü, umudun ne kadar vazgeçilmez olduğunu bizlere bir kez daha hatırlatıyor. 23 Nisan, çocuklara armağan edilmiş tek bayramdır. Bu bayram, sizlerin ne kadar değerli olduğunu, yarınların sizlerle şekilleneceğini anlatır. Sizler büyüdükçe; bilimin ışığında ilerleyecek, sevgiyle büyüyecek ve dünyayı daha güzel bir yer haline getireceksiniz' denildi.

Ailelerin sabrı ve bilimin başarısı

Medical Park Karadeniz Hastanesi Tüp Bebek Merkezi'nin başarısını ve ailelerin kararlılığını simgeleyen gecede, ebeveynlerin gösterdiği fedakarlıklar takdir topladı. Op. Dr. Hasan Tahsin Sanisoğlu ve Dr. Öğr. Üyesi Ufuk Yılmaz, ailelerin bu süreçteki inancının herkese ilham verdiğini belirterek, 23 Nisan'ın yarınları şekillendirecek olan çocuklara verilmiş en büyük değer olduğunu hatırlattı.

Medical Park Karadeniz Hastanesi Genel Müdürü Tuğba Altın ise yaptığı konuşmada, '23 Nisan, umudun ve geleceğin simgesidir. Karadeniz Medical Park olarak, tüp bebek tedavisiyle dünyaya gelen çocuklarımız ve aileleriyle bir araya gelmekten büyük mutluluk duyuyoruz. Uzun yıllardır aynı hekim kadrosuyla sürdürdüğümüz güçlü yapımızı, son teknoloji laboratuvar altyapımızla destekleyerek yüksek başarı oranlarına ulaşıyoruz. Her bir çocuğumuz, bilimin ve emeğin en değerli sonucudur. Tüm çocuklarımızın 23 Nisan Ulusal Egemenlik ve Çocuk Bayramı'nı kutluyorum' dedi.

Gazi Mustafa Kemal Atatürk ve silah arkadaşlarının saygıyla anıldığı tören, çocukların neşe içinde söylediği şarkılarla sona erdi. Etkinlik, toplu fotoğraf çekimi ve kutlamalarla son buldu.

Türk denizcilik tarihinin en acı olaylarından Dumlupınar denizaltı faciası, yapay zeka destekli sinematik tekniklerle hazırlanan 'DUMLU' projesiyle yeniden izleyiciye aktarılacak. Türkiye'de ilk kez bu ölçekte kullanılan yapay zeka destekli üretim teknikleriyle hazırlanan yapımda arşiv fotoğrafları, resmi belgeler ve tanıklıklar temel alındı. Döneme ait yüzlerce fotoğraf yapay zeka ile renklendirilerek yüksek çözünürlükte yeniden üretildi, sahne sahne işlenerek sinematik video sekanslarına dönüştürüldü. Işık, renk, ses ve mekan tasarımlarında 1950'li yılların atmosferine bağlı kalındı.

Yapımcılığını STE Prodüksiyon ve Erhan Ertarman'ın üstlendiği projeye MOVE Travel&Mice ana sponsor olarak destek verdi. 'DUMLU'nun 1 Temmuz Kabotaj Bayramı'nda dijital platformlarda izleyiciyle buluşması, ayrıca yerel ve ulusal televizyon kanallarında yayınlanarak geniş kitlelere ulaştırılması planlanıyor.

Yapımcı Erhan Ertarman, Türk denizcilik tarihinin en acı olaylarından biri olan Dumlupınar denizaltı faciasını konu alan 'DUMLU' adlı belgeselin yapay zeka destekli üretim teknikleriyle hazırlandığını ve 1 Temmuz Kabotaj Bayramı'nda izleyiciyle buluşacağını açıkladı. 30 yıl boyunca gazetecilik ve televizyonculuk yaptığını kaydeden Ertarman, 'Yapay zekanın gelişmesiyle birlikte yeni bir kulvara yöneldim. Gençlerimize bir hatıra bırakmak ve tarihe bir sayfa açmak amacıyla Dumlupınar denizaltı faciasının hazin öyküsünü anlatan bir projeye başladık. Bu, bir hikâyeden öte Türk denizcilik tarihinin en acı gerçeklerinden biridir. NATO tatbikatı dönüşünde gece saat 02.45'te İsveç bandıralı Naboland gemisiyle çarpışan denizaltı, Çanakkale Boğazı Nara Burnu açıklarında 90 metre derinliğe batar. 81 kişilik mürettebattan yalnızca 5 kişi kurtulur. 8 kişi sağ çıkarılmasına rağmen 2'si Naboland gemisinin pervanelerine kapılarak, biri ise boğularak şehit olur. Kurtarma operasyonu tam 3 gün sürer. 1953 yılının kısıtlı imkânları nedeniyle denizaltıya bir türlü ulaşılamaz. Kıç torpido bölümünde 72 saat hayatta kalmaya çalışan 22 denizciye maalesef orada veda edilir. Sürenin dolmasının ardından hazin bir törenle sonsuz nöbetlerine uğurlanırlar' dedi.

'Amacımız unutulmayan bir tarih bırakmak'

Ertarman, projeye ilişkin şunları söyledi:

'Kazanın başlangıcından kurtarma çalışmalarına ve törene kadar olan süreci tamamen yapay zeka ile üretilen bir belgesel hâline getirmeye çalıştık. Yaklaşık 6 aydır üzerinde çalıştığımız bu projeyi 1 Temmuz Kabotaj Bayramı'nda tüm denizcilerimize armağan etmeyi hedefliyoruz. Amacımız unutulmayan bir tarih bırakmak. Yapım süreci oldukça zorluydu. Canlı bir sinema seti kadar olmasa da döneme ait tüm fotoğraflar tarandı, belgeler incelenerek yapay zekaya aktarıldı. Görseller dönemin atmosferine uygun şekilde renklendirildi ve bu fotoğraflar üzerinden senaryoya uygun sahneler üretildi' şeklinde konuştu.

'Özellikle 1950'li yılların renk tonlarını yakalamak ayrı bir titizlik gerektirdi'

'Montaj tamamlandığında ortaya güçlü bir tarih belgeseli çıkacağına inanıyorum' diyen Ertarman, 'Bu belgeselde yapay zeka aracılığıyla duyguların izleyiciye doğrudan ulaşacağını düşünüyorum. Epik müzikler özel olarak tasarlandı. Dumlupınar'ın hafızalara kazınan 'Ah bir ataş ver' türküsü hem orkestral hem de epik yorumlarla yeniden işlendi. Maliyet açısından bir prodüksiyon filminin yaklaşık yarısı kadar bir bütçe oluştu ancak bu projede en büyük maliyet para değil, zamandı. Çünkü bir sahneyi bazen yüzlerce kez yeniden üretmek zorunda kaldık. Yapay zekâdan alınan çıktılar her zaman beklentiyi karşılamıyor; 20 saniyelik bir sahne için bile onlarca deneme yapmak gerekiyor. Özellikle 1950'li yılların renk tonlarını yakalamak ayrı bir titizlik gerektirdi. Senaryo yazımında eşimden büyük destek aldım, müzik konusunda ise oğlum katkı sağladı. Bu proje hem bir ekip işi hem de bir gönül emeği olarak ortaya çıktı' ifadelerini kullandı.

Mehmet Ali Yılmaz Tesisleri'nde Teknik Direktör Fatih Tekke yönetiminde yapılan çalışma taktik ağırlıklı geçti. Bordo-mavilliler, hazırlıkların ardından 20 kişilik oyuncu kadrosuyla birlikte karayoluyla Samsun'a hareket etti. Tedavisi süren Batagov ile Okay Yokuşlu kafilede yer almadı.

Trabzonspor'un Samsunspor maçı kamp kadrosu şu şekilde:

'Andre Onana, Onuralp Çevikkan, Ahmet Doğan Yıldırım, Stefan Savic, Chibuike Nwaiwu, Mathias Lovik, Wagner Pina, Mustafa Eskihellaç, Salih Malkoçoğlu, Benjamin Bouchouari, Tim Jabol Folcarelli, Christ Inao Oulai, Ozan Tufan, Onuralp Çakıroğlu, Ernest Muçi, Felipe Augusto, Anthony Nwakaeme, Oleksandr Zubkov, Paul Onuachu, Umut Nayir.'

Trabzonspor, Ziraat Türkiye Kupası çeyrek final maçında yarın saat 18.45'te Samsunspor'a konuk olacak. Kupada A Grubu'nda mücadele eden bordo-mavililer, Alanyaspor'a sahasında 1-0 mağlup olurken, deplasmanda ise İstanbulspor'u 6-1 mağlup etti. Daha sonra Fethiyespor'u 3-0'la geçen Trabzonspor, son öaçında Başakşehir'i deplasmanda 4-2 mağlup etti ve grubu 9 puanla tamamladı. Karadeniz ekibi, rakibi karşısında yarı final bileti almak için mücadele edecek.

Kupada 292 maç yaptı

Trabzonspor, Ziraat Türkiye Kupası'nda oynayacağı Samsunspor maçıyla kupada 293. maçına çıkacak. Geride kalan 292 maçta 177 galibiyet, 54 beraberlik ve 61 yenilgi aldı. Bu maçlarda rakip filelere 510 gol gönderen bordo-mavililer, kalesinde ise 236 gol gördü.

İki takım kupada 11. kez rakip

Trabzonspor, Samsunspor ile kupada 11. kez kozlarını paylaşacak. İki takım arasında kupada oynanan 10 maçta bordo-mavililer 7 galibiyeti elde ederken, ev sahibi Samsunspor ise 3 galibiyet aldı. Söz konusu maçlarda Karadeniz ekibi 20 gol atarken kalesinde ise 8 gol gördü.

Karadeniz derbisinde Samsun'da oynanan 4 maçta ise Trabzonspor 3 galibiyet elde ederken 1 maçta ise mağlup oldu. Bordo-mavililerin 7 golüne ev sahibi Samsunspor 2 golle yanıt verdi.

9 kez mutlu sona ulaştı

Türkiye Kupası'nda bugüne kadar 17 kez final oynayan bordo-mavililer, 9 kez kupayı müzesine götürerek Galatasaray ve Beşiktaş'ın ardından organizasyonda en çok şampiyonluk yaşayan üçüncü kulüp konumunda yer alıyor

Kupaya 2. Lig'den itibaren katılan Karadeniz temsilcisi, Süper Lig'e yükseldiği 1974-1975 sezonuyla birlikte organizasyonun güçlü ekiplerinden biri haline geldi. Aynı sezon Türkiye Kupası'nda finale kadar yükselen Trabzonspor, ilerleyen yıllarda da bu başarıyı sürdürerek toplam 9 kez kupayı kazandı.

Farklı rakiplere karşı tarihi zaferler

Trabzonspor, Türkiye Kupası zaferlerini; 1976-1977 ve 1983-1984 sezonlarında Beşiktaş, 1977-1978'de Adana Demirspor, 1991-1992'de Bursaspor, 1994-1995'te Galatasaray, 2002-2003 ve 2003-2004 sezonlarında Gençlerbirliği, 2009-2010'da Fenerbahçe ve 2019-2020 sezonunda Alanyaspor karşısında elde etti.

Son finallerde istediğini alamadı

Son yıllarda finale yükselme başarısını sürdüren Trabzonspor, kupada oynadığı son iki finalde ise mutlu sona ulaşamadı. Bordo-mavililer, Beşiktaş ile Atatürk Olimpiyat Stadı'nda oynadığı finali 3-2 kaybederken, geçtiğimiz sezon da Galatasaray karşısında sahadan 3-0 mağlubiyetle ayrıldı.

İmperial Hastanesi Kardiyoloji Uzmanı Prof. Dr. Yüksel Çiçek, kalp krizi nedeniyle yaşanan ölümlerin doğru tanımlanmasının büyük önem taşıdığına dikkat çekti. 'Bütün ölümlerin kalp krizinden kaynaklı gibi lanse edilmesi doğru değil' diyen Çiçek 'Bu durumları ani kardiyak ölüm olarak tanımlıyoruz' diye konuştu.

Ani kardiyak ölümün daha önce bilinen bir kalp hastalığı olmayan kişilerde, belirtilerin başlamasından itibaren bir saat içerisinde kalbin durması ve ölümle sonuçlanması olarak ifade edildiğini belirten Çiçek, bu ayrımın doğru yapılmasının hem farkındalık hem de müdahale açısından kritik olduğunu dile getirdi.

Ani kardiyak ölümleri

Ani kardiyak ölümlerin yaşa göre farklı nedenlere dayandığını söyleyen Çiçek, '35 yaş altı ile 35-40 yaş üzerindeki vakaları ayırmak gerekiyor. Sebepler birbirinden tamamen farklı. Gençlerdeki her ölümün kalp krizi olarak sunulması doğru değil' ifadelerini kullandı.

Bu ayrımın özellikle teşhis ve önleyici yaklaşımlar açısından önemli olduğuna dikkat çeken Çiçek, yanlış genellemelerin hem toplumda yanlış algı oluşturduğunu hem de risklerin doğru değerlendirilmesini zorlaştırdığını söyledi.

35 yaş altındaki bireylerde ani ölümlerin en sık nedeninin hipertrofik kardiyomiyopati olduğunu belirten Çiçek, kalp kası sorununun genetik bir hastalığı olduğunu ve özellikle egzersiz sırasında ani ölümlere yol açabildiğini ifade etti.

Bunun yanı sıra doğumsal kalp damar çıkış anomalileri ve genetik ritim bozukluklarının da önemli risk faktörleri arasında yer aldığını söyleyen Çiçek, uzun QT, kısa QT ve Brugada sendromu gibi hastalıkların bu grupta öne çıktığını dile getirdi. Çiçek, bu tür ritim bozukluklarının bazı kişilerde uykuda, bazılarında efor sırasında, bazılarında ise ani korku ve stres sonrası ortaya çıkabildiğini belirtti.

'Ani ölümün yüzde 90'ı ritim bozukluğu kaynaklı'

Çiçek, hangi yaş grubunda olursa olsun ani ölümlerin büyük bölümünün ritim bozukluklarından kaynaklandığını vurgulayarak, 'Sonuçta hangi hastalık olursa olsun ani ölümün kaynağı yüzde 90 ventriküler fibrilasyondur' dedi. Kalbin bu durumda normal kasılma düzenini kaybettiğini ve kan pompalayamaz hale geldiğini ifade eden Çiçek, bu nedenle ritim bozukluklarının ani ölümlerde belirleyici rol oynadığını söyledi.

35 yaş üstünde damar tıkanıklığı öne çıkıyor

İleri yaş grubunda ise tablonun değiştiğini belirten Çiçek, '35 yaş üzerindeki ani ölümlerin en sık sebebi kalp damar tıkanıklıklarının tetiklediği ritim bozukluklarıdır' ifadelerini kullandı.

Bu nedenle özellikle bu yaş grubunda düzenli kardiyolojik kontrollerin ihmal edilmemesi gerektiğini vurgulayan Çiçek, göğüs ağrısı gibi belirtilerin mutlaka ciddiye alınması gerektiğini söyledi.

'Bu ölümleri tamamen önlemek mümkün değil'

Tüm önlemlere rağmen ani kardiyak ölümlerin tamamen engellenemeyeceğini ifade eden Çiçek, 'Yüzde 100 önlemek mümkün değil ancak bazı hastalarda ICD dediğimiz şoklama cihazları ile bu risk azaltılabiliyor' diye konuştu. Bu cihazların ritim bozukluğu geliştiğinde otomatik olarak elektrik şoku vererek kalbi yeniden normal ritmine döndürdüğünü belirtti.

'Her kalp hastasına uygulanmaz'

Şoklama özelliği bulunan kalp pillerinin her hasta için uygun olmadığını vurgulayan Çiçek, bu cihazların belirli kriterlere göre değerlendirildiğini ifade etti. Hastanın risk durumuna göre karar verildiğini belirten Çiçek, bu nedenle kişiye özel değerlendirme yapılmasının önemine dikkat çekti.

Kontroller ve taramalar hayati önem taşıyor

Prof. Dr. Yüksel Çiçek, özellikle 35 yaş üzerindeki bireylerde damar tıkanıklığına yönelik düzenli kontrollerin büyük önem taşıdığını söyledi.

Genç bireylerde ise genetik nedenlerin ön planda olduğunu belirten Çiçek, bir kez yapılacak detaylı kardiyolojik değerlendirmenin çoğu zaman yeterli olabileceğini ifade etti.

Riskli durumların erken tespit edilmesi halinde gerekli tedavi ve takiplerin yapılabileceğini vurguladı.

'Herkes potansiyel aday'

Çiçek, ani kardiyak ölümlerin herhangi bir belirti olmadan da ortaya çıkabileceğini belirterek 'Ne yaparsak yapalım bu durumu tamamen ortadan kaldıramayız. Hepimiz potansiyel adayız' dedi.

Bu nedenle toplumda farkındalığın artırılması gerektiğini vurgulayan Çiçek, erken müdahalenin hayati rol oynadığını ifade etti. Ani kalp durması durumunda ilk müdahalenin kritik olduğunu söyleyen Çiçek, 'İlk 30 saniye ile 1 dakika içerisinde müdahale edilirse yüzde 99 geri dönüş sağlanır' dedi.

Dakikalar ilerledikçe riskin hızla arttığını belirten Çiçek, özellikle 5. dakikadan sonra beyin hasarının başladığını ifade etti.

'Defibrilatör her yerde olmalı'

Toplumda defibrilatör kullanımının yaygınlaştırılması gerektiğini belirten Çiçek, bu cihazların yalnızca hastanelerde değil, AVM'lerde, statlarda ve iş yerlerinde de bulunması gerektiğini söyledi.

Cihazların kullanımının oldukça basit olduğunu ifade eden Çiçek, 'Cihaz ritmi tanıyor ve elektrik şoku vererek kalbi yeniden çalıştırıyor' dedi.

İlk müdahalenin ardından profesyonel sağlık desteğinin şart olduğunu belirten Çiçek, 'Mutlaka 112 aranmalı ve hasta hastaneye ulaştırılmalıdır' ifadelerini kullandı.

Geçtiğimiz yıllarda ödenek yokluğu gibi bazı nedenlerden dolayı inşaatının tamamlanamaması eleştirilere yol açmıştı. Son olarak geçtiğimiz yıl hizmete girmesi beklenen hastanenin yapım çalışmaları büyük ölçüde tamamlanırken, fiziki gerçekleşme oranı yüzde 96 seviyesine ulaştı.

Toplam 36 bin 698 m inşaat alanına sahip olan hastanenin bu yılın ikinci yarısından sonra hizmete girmesi beklenirken, bünyesinde 4 adet ameliyathane salonu, 16 adet poliklinik, yoğun bakım üniteleri, çocuk acil servisi, radyoloji birimleri, servisler, kan alma birimi ile kapalı otopark ve çeşitli destek birimleri yer alıyor. Hastanenin, Trabzon başta olmak üzere bölge illerine yönelik çocuk sağlığı konusunda önemli katkılar sağlaması bekleniyor.

Trabzon 1. Amatör Küme Play-Off grubunda şampiyonluk mücadelesi veren Araklı 1961 ile Faroz Yalıspor, Ahmet Suat Özyazıcı Stadyumu'nda kozlarını paylaştı. Maçta ilk golü Araklı 1961 buldu. Ancak Faroz Yalıspor beraberliği yakalamayı başardı. İlerleyen dakikalarda Faroz Yalıspor'un kazandığı penaltı vuruşundan yararlanamaması maçın sonucunu belirledi ve mücadele 1-1 sona erdi.

Bu sonuçla birlikte grupta puan durumu değişti. Aynı saatte oynanan maçta Beşikdüzü'nü 1-0 yenen Sürmenespor, 19 puana ulaştı ve averajla liderliğe oturdu. Aynı puana sahip olan Araklı 1961 ikinci sırada yer alırken, 18 puanlı Faroz Yalıspor ise üçüncü basamakta bulunuyor.

Öte yandan büyük çekişmeye sahne olan karşılaşma sonrası Faroz Yalısporlu taraftarların bulunduğu tribünde kavga çıkarken, kavgaya polis ekipleri müdahale etti.

Trendyol Süper Lig'in 30. hafta müsabakasında sahasında Başakşehir ile 1-1 berabere kalarak zirve yarışında yara alan bordo-mavililer, 23 Nisan Perşembe günü deplasmanda oynayacağı zorlu kupa mücadelesine odaklandı. Teknik heyet ve oyuncuların tüm konsantrasyonu Samsun deplasmanına çevrilirken, karşılaşma sezonun kırılma anlarından biri olarak görülüyor.

Grupta güçlü performans

Ziraat Türkiye Kupası A Grubu'nda mücadele eden Karadeniz ekibi, 4 maçta 3 galibiyet ve 1 mağlubiyet alarak dikkat çekici bir performans ortaya koydu. Sahasında Alanyaspor'a 1-0 mağlup olan Trabzonspor, ardından deplasmanda İstanbulspor'u 6-1, sahasında Fethiyespor'u 3-0 ve deplasmanda Başakşehir'i 4-2 mağlup ederek grubu 9 puanla tamamladı.

Hedef yarı final

Gruptan çıkmayı başaran Trabzonspor, çeyrek finalde karşılaşacağı Samsunspor'u eleyerek yarı finale yükselmeyi hedefliyor. Bordo-mavililer, hem ligdeki yara alan moralini düzeltmek hem de kupada yoluna emin adımlarla devam etmek istiyor.